Çocuklarda Sessiz Çığlık: Her 3 Öğrenciden Biri Akran Zorbalığı Mağduru!
Son yıllarda dijital mecraların da etkisiyle yaygınlaşan akran zorbalığı, çocukların ruh sağlığı üzerinde kalıcı hasarlar bırakmaya devam ediyor. Araştırmalar, Türkiye’de her 3 çocuktan 1’inin fiziksel şiddet, dışlama veya dijital taciz gibi zorbalık türlerine maruz kaldığını ortaya koyuyor. Acıbadem Üniversitesi Atakent Hastanesi Psikiyatri Uzmanı Dr. Barış Sancak, bu durumun "çocukça bir atışma" olarak görülmemesi gerektiğini, aksine sistematik bir saldırı olduğunu vurguluyor.
Zorbalığı Ele Veren 7 Kritik Sinyal
Çocuklar çoğu zaman utandıkları veya korktukları için yaşadıklarını ailelerinden saklayabiliyor. Dr. Sancak, ebeveynlerin şu belirtilere karşı tetikte olması gerektiğini belirtiyor:
-
Okula gitme isteğinde ani düşüş ve psikosomatik şikayetler (karın/baş ağrısı).
-
İçe kapanma, özgüven kaybı ve depresif ruh hali.
-
Okul eşyalarının sıkça kaybolması veya zarar görmesi.
-
Dijital cihazları saklama veya sosyal medya kullanımında radikal değişim.
-
Uyku düzeninin bozulması ve kabuslar.
-
Beslenme alışkanlıklarında aşırı değişim.
-
Ders başarısında açıklanamayan düşüş.
Zorbalığa Karşı 9 Etkili Yöntem
Zorbalıkla mücadelede sadece mağduru değil, okul ve aile sistemini de kapsayan bir strateji izlenmelidir:
-
Grup Gücü: Çocuğun teneffüslerde ve okul çıkışlarında yalnız kalmaması, zorba için caydırıcı bir unsurdur.
-
Net Sınırlar: Uzun tartışmalar yerine kararlı bir beden diliyle "Dur, bunu istemiyorum" diyebilmek öğretilmelidir.
-
Şikayet Değil, Güvenlik: Yardım istemenin bir zayıflık değil, güvenlik talebi olduğu çocuğa benimsetilmelidir.
-
Dijital Kanıt: Siber zorbalıkta ekran görüntüsü alarak kanıt toplamak ve zorbalık yapan kişiyi engellemek kritik öneme sahiptir.
-
Yargılamadan Dinlemek: Aileler "şaka yapmıştır" diyerek sorunu küçültmek yerine, çocuğun duygusunu anlamaya odaklanmalıdır.
Zorbalık Yapan Çocuğun Ailesi Ne Yapmalı?
Dr. Barış Sancak, zorbalık yapan çocuğa yaklaşımda da hassas olunması gerektiğini ifade ediyor: "Çocuğu 'kötü' olarak etiketlemek yerine, yapılan davranışın kabul edilemez olduğu net bir dille anlatılmalıdır. Bu çocuklarda empati eksikliği veya dürtü kontrol sorunu olabilir; bu nedenle profesyonel destek ve okul iş birliği şarttır."
Eskişehir’de Akran Zorbalığı ile Mücadele
Eskişehir, eğitim seviyesi yüksek bir şehir olsa da akran zorbalığı her sosyo-ekonomik düzeyde görülebiliyor. Şehrimizdeki okullarda görev yapan rehberlik servislerinin, "tanıklık kültürü" geliştirme projeleriyle zorbalığa sessiz kalan öğrencileri bilinçlendirmesi büyük önem taşıyor. Eskişehirli ebeveynlerin, çocuklarının dijital ayak izlerini ve sosyal çevrelerini Tepebaşı ve Odunpazarı’ndaki güvenli sosyal alanlara yönlendirmesi, izolasyonu engelleyerek koruyucu bir kalkan oluşturabilir. |
