Uzmanlar, "yeni nesil moda" gibi sunulan e-sigaraların aslında doğrudan nikotin bağımlılığı olduğunu vurguluyor. Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi’nden Dr. Öğr. Üyesi Alptekin Çetin, özellikle gençler arasında yaygınlaşan bu durumun, kişiye özel bütüncül bir tedavi süreci gerektirdiğine dikkat çekiyor.
Son yıllarda sigaranın yerini alan ve renkli tasarımlarıyla bir yaşam tarzı gibi pazarlanan e-sigaralar, tıp dünyasında "nikotin bağımlılığının yeni yüzü" olarak kabul ediliyor. Psikiyatri Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Alptekin Çetin, bu ürünlerin beynin ödül sistemini doğrudan etkilediğini ve sanılanın aksine masum birer alternatif olmadığını belirtiyor.
Farklı Formlar, Aynı Bağımlılık: Nikotin
Isıtılmış tütün ürünleri ve çeşitli aromalarla sunulan elektronik cihazların temelinde yatan güç nikotindir. Dr. Çetin, sigara firmalarının bu ürünleri bir "moda ikonu" gibi öne çıkararak özellikle gençleri, kadınları ve erkekleri hedef aldığını ifade ediyor. Meselenin cihazın şekli değil, nikotinin beyinde başlattığı kimyasal süreç olduğunu vurgulayan Çetin, bağımlılık tablosu oluştuktan sonra profesyonel desteğin kaçınılmaz hale geldiğini söylüyor.
Tedavide "Kişiye Özel" Yol Haritası
E-sigara bağımlılığıyla mücadelede standart bir reçete yerine, danışanın durumuna göre şekillenen bütüncül bir yönetim anlayışı benimseniyor. Süreç, hastayı her yönüyle tanımakla başlıyor. İlk aşamada, kişinin psikolojik profili çıkarılıyor ve bağımlılığın beyindeki izlerini anlamak için ayrıntılı beyin tetkikleri yapılıyor. Gerekli durumlarda dahiliye hekimlerinden de destek alınarak kişinin genel sağlık durumu, bağımlılık şiddeti ve günlük hayatındaki diğer tetikleyici sorunlar birer birer belirleniyor.
İlaçtan Terapiye: Üç Ayaklı Tedavi Modeli
Tedavi planı oluşturulurken hasta ve yakınları sürecin en aktif parçası haline getiriliyor. Uzmanlar, başarıya ulaşmak için üç temel enstrümanı bir arada kullanabiliyor:
-
Biyolojik Destek: Nikotin replasman tedavileri ve uygun ilaçlarla beyindeki yoksunluk belirtileri kontrol altına alınıyor.
-
Psikolojik Güçlendirme: Eğitimli psikologlar eşliğinde yürütülen terapilerle, bağımlılığı tetikleyen davranış kalıpları değiştiriliyor.
-
İleri Teknolojiler: Geleneksel yöntemlerin yetersiz kaldığı noktalarda, beyin uyarım tedavileri birer alternatif olarak devreye alınıyor.
Neden Bütüncül Yaklaşım?
E-sigara bağımlılığını sadece "bırakma" eylemi olarak görmemek gerekiyor. Dr. Alptekin Çetin'in vurguladığı bütüncül yaklaşım, bağımlılığın arkasındaki kaygı, stres veya sosyal faktörleri de tedavi etmeyi amaçlıyor. Bu sayede sadece nikotin alımı durdurulmuyor, aynı zamanda kişinin bu alışkanlığa tekrar dönmesini engelleyecek bir zihinsel yapı inşa ediliyor. |
